مطابق قانون مجازات اسلامی یکی از اختیارت و در برخی مواقع از وظایف و الزامات قضات اعمال مجازات اخف است. اعمال قاعده اخف در مورد مجازاتهایی که ماهیت متفاوتی دارند؛ مانند شلاق و حبس یا حبس و جزای نقدی محل اختلافنظر است. توسط دکترین حقوق برای حل چالش فوق دو معیار شخصی یا نوعی ارائهشده است. نظر به اهمیت مسئله پژوهش حاضر با ابزار گردآوری کتابخانهای – اسنادی و روش توصیفی – تحلیلی و سطح تحلیلِ تحلیل محتوی در پی پاسخ به این پرسش است که مستند فقهی و حقوقی استفاده از معیار شخصی در کشف اخف چیست؟ یافتههای پژوهش حاکی از آن است معیار شخصی افزون بر اینکه به عدالت کیفری نزدیکتر است و مغایرتی با نظم عمومی ندارد، چنین راهکاری بهویژه در مواردی که دلیل اثباتی جرم اقرار و اعتراف باشد پشتوانه روایی و فقهی قابلتوجهی دارد؛ بنابراین معیار شخصی در تعیین مجازات اخف، امری مجاز و مشروع است و چهبسا با توجه به لازمه احتیاط و حفظ دما مسلمین و اصل تخفیف و مسامحه و اصل عدم ایذا مؤمن، به الزامیبودن رعایت این معیار حکم شود.
کلیدواژهها
اخف، تعزیر، قانون، مبانی، معیار شخصی
