کتاب حاضر در دو بخش تنظیم شده است. بخش نخست به اثبات صانع از دیدگاه عقل اختصاص دارد؛ زمانی که گفته میشود حقیقتی برای عاقل اثبات میشود یعنی این که او نسبت به آن حقیقت «تنبه» پیدا میکند. این تنبه، امری وجدانی و شهودی است، نه فکری و ذهنی و همچنین ذاتا اختیاری نیست؛ هرچند میتواند مقدمات فکری و اختیاری داشته باشد، اما وقتی تعبیر «اثبات عقلی» به کار میرود، مقصود این است که این تنبه برای عاقل به نور عقل حاصل میشود. در بحث اثبات صانع (توحید) هر عاقلی به نور عقل هم انکار صانع و هم تشبیه او را قبیح مییابد و این مسالهای است که در بخش اول روشن میشود. در بخش دوم اثبات صانع از طریق شواهد نقلی (آیات قرآن و روایات معصومین (ع)) صورت میگیرد. در این بخش مشخص میگردد که از کلام خداوند و سخنان اهل بیت عصمت و طهارت (ع)، دقیقا همان حقایقی استنباط میشود که با رجوع وجدانی به عقل به دست میآید.
