کارکردشناسی دین از جمله مسائلی است که در گرایشهای مختلف دینشناسی و دینپژوهی اعم از فلسفه دین، کلام جدید، جامعهشناسی و روانشناسی دین محل بحث و گفتگو بوده و دیدگاههای مختلفی در این زمینه رخ نموده است. از جملهی باحثان این حوزه، پیشگامان الحاد جدیداند که با نگاهی منفی به کارکردهای دین، آن را باعث و بانی اصلی رنج و شوربختی انسان قلمداد کرده و دین را آموزگار جهل و نادانی، سرکوبگر آزادی عقیده و فزاینده پرخاشگری و تروریسم معرفی کردهاند. با توجه به اهمیت این مساله، مقاله حاضر سودای آن دارد که منطق این نگرش، مدعا و مستندات آن را به روش کتابخانهای بررسی و با کاوش و تحلیل محتوای دادههای دینی به ارزیابی بنشیند. نتیجه تحقیق این است که تصویرسازی الحاد جدید از دین فاقد پشتوانههای معتبر، به شدت تعصبآمیز و ناسازگار با تعالیم دینی و واقعیتهای تاریخی است.
کلیدواژهها
کارکرد دین، الحاد جدید، دینهراسی، ریچارد داوکینز ، دَنیل دِنِت، سَم هریس، کریستوفر هیچنز
