پرسش:
آیا به ازدواج حضرت علی و فاطمه در قرآن هم اشاره شده است؟
پاسخ:
خداوند میفرماید:
«دو دریای مختلف را در کنار هم قرار داد، در حالی که با هم تماس دارند، اما در میان آن دو برزخی است که یکی بر دیگری غلبه نمیکند…، از آن دو لولو و مرجان خارج میشود.» [۱]
از آنجا که آیات قرآن ظاهر و باطنی دارند، گاه هم تفسیر مادی برای آن وجود دارد و هم تفسیر معنوی. در روایات اسلامی، تفسیر معنوی این دو دریا به علی علیهالسلام و فاطمه زهرا سلاماللهعلیها، و تفسیر معنوی لولو و مرجان به حسن و حسین علیهماالسلام شده است.
در شواهد التنزیل از سلمان فارسی در تفسیر آیه نقل شده است که منظور، علی و فاطمه هستند و منظور از لولو و مرجان، حسن و حسین علیهماالسلام است. [۲]
از ابن عباس نقل شده است:
«منظور از دو دریا، علی و فاطمه است و منظور از برزخ بین آنها، محبت دائمی است که قطع نمیشود و پایان نمیگیرد و منظور از لولو و مرجان، حسن و حسین است.» [۳]
در واقع، برزخ به معنای مانع میان دو چیز است؛ در اینجا همان محبت و دوستی است که مانع از هرگونه بغی و تعدی و تجاوز میشود.
امام صادق علیهالسلام فرمود:
«منظور از دو دریا، علی و فاطمه هستند که دو دریای عمیق از علم هستند که هیچیک بر دیگری تعدی نمیکند و منظور از لولو و مرجان، حسن و حسین هستند.» [۴]
این آیه از آیاتی است که دلالت بر فضیلت فوقالعاده و جلالت عظیم برای علی علیهالسلام و همسرش و فرزندانش میکند؛ چرا که علی و فاطمه را تشبیه به دو اقیانوس عظیم نموده، اقیانوسی که نشانه عظمت خدا و منبع برکات و مبدأ دانش و علوم بسیار و نشانه بارز اخلاق کریمه و جود و سخاوت و پاکی و عصمت است، و فرزندانشان را به جواهرات گرانبها و بیمانندی تشبیه میکند که در دل اقیانوس پرورش یافته و به خارج میرسند؛ حسن و زیبایی و جمال ظاهر و باطن و علم و تقوا و فضیلت و پاکی و عصمت همه در آن درج است.
درباره چه کسی در اسلام این همه فضائل دیده میشود و چه کسی شایستهتر برای جانشینی پیامبر از علی و فرزندان او هستند، و چه ساده از کنار این همه فضائل گذشتهاند. [۵]
پینوشتها:
[۱] الرحمن، ۱۹ ـ ۲۰ و ۲۲
[۲] شواهد التنزیل، ج ۲، ص ۲۰۹
[۳] همان مدرک
[۴] الخصال، ج ۱، ص ۶۵
[۵] پیام قرآن، ج ۹، ص ۳۱۳
